یاسوج- ایرنا- سرپرست نخستین کاوش‌های باستان‌شناسی در بافت تاریخی «بلادشاپور» دهدشت گفت: تا زمانی که طرح جامع مدیریتی این شهر تاریخی تهیه و اجرا نشود، نه گردشگر وارد می‌شود و نه سرمایه‌گذار به منفعت می‌رسد؛ با این وجود احیای بافت تاریخی با تهیه و اجرای طرح جامع مدیریتی تحقق پیدا می کند.
چالش‌هایی که هنوز شناخته نشده‌اند
ذبیح‌الله مسعودی‌نیا روز دوشنبه در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا با اشاره به چالش‌های پیش‌روی بافت تاریخی دهدشت اظهار کرد: این بافت چالش‌های مدیریتی، حفاظتی، پژوهشی و گردشگری دارد که متأسفانه تاکنون شناخته نشده‌اند و تا زمانی که مشکلات این اثر تاریخی را نشناسیم، نمی‌توانیم بهنگام برنامه‌ریزی اثرگذاری داشته باشیم.
فرسایش بناها و ضرورت تهیه طرح مرمتی
وی با اشاره به چالش‌های حفاظتی افزود: در کنار فرسایش طبیعی بناها، گذر زمان بر تخریب بناها و قوس‌ها اثر می‌گذارد و حداقل کاری که می‌توان کرد، تهیه طرح مرمتی پیش از هر اقدام است.
مسعودی‌نیا تصریح کرد: طرح مرمتی چارچوب‌ها را مشخص می‌کند تا مرمت گر بر اساس یک برنامه پیش برود و سلیقه شخصی یا ملاحظات مالی، مثلاً کوتاه‌تر کردن یک دیوار یا کاهش هزینه مصالح، در کار مرمت دخالت نکند. به گفته او، مرمت اصولی تنها در چنین چارچوبی ممکن است، اما متأسفانه این رویه در مرمت‌های انجام‌شده در شهر تاریخی رعایت نشده است.
بودجه‌های ناپایدار، مانع اصلی پژوهش
این باستان‌شناس مهم‌ترین چالش پژوهشی را بودجه‌های ناپایدار و غیرمستمر دانست و گفت: باید تلاش کنیم بودجه‌ها پایدار شود تا بتوانیم برنامه‌ریزی و اولویت‌بندی کنیم.
وی با بیان اینکه تاکنون پژوهش‌های محدودی در این بافت انجام شده، افزود: همین پژوهش‌های محدود نیز چالش‌های بسیاری پشت سر گذاشته است.
مسعودی‌نیا درباره پژوهش سال گذشته خود با عنوان «کاوش‌نگاری شهر تاریخی دهدشت» گفت: این نخستین پژوهش باستان‌شناسی با رویکرد پژوهشی در این شهر است؛ یعنی سال‌هاست از احیای شهر تاریخی سخن می‌گوییم، اما پس از دهه‌ها نخستین پژوهش آن هم با مشکلاتی همراه بوده که باورکردنی نیست.
او با اشاره به ضرورت برنامه‌ریزی مستمر و بلندمدت ، گفت: کاوش‌های باستان‌شناسی باید راه‌اندازی شود و به‌صورت سالانه و منظم با رویکرد پژوهشی ادامه یابد.
ظرفیت سرمایه‌گذاری هست، اما زیرساخت لازم است
سرپرست کاوش‌های « بافت تاریخی دهدشت بلادشاپور» با تأکید بر وجود ظرفیت و فرصت های جذب سرمایه‌گذار بخش خصوصی گفت: قطعاً این ظرفیت وجود دارد، اما دولت باید زیرساخت‌ها را فراهم کند تا سرمایه‌گذار مستقر شود.
وی افزود: سرمایه‌گذار هم به دنبال منفعت مالی و اقتصادی است و زمانی که زیرساخت آماده نباشد، گردشگر نمی‌تواند وارد شود و در نتیجه سرمایه‌گذار خودبه‌خود سرخورده می‌شود.
سرمایه‌گذاری‌ها به بهره‌برداری نرسیده‌اند
مسعودی‌نیا با بیان اینکه تاکنون سرمایه‌گذاری در شهر تاریخی ناموفق بوده است، یادآور شد: یکی از مهم‌ترین دلایل آن را ناتوانی در فراهم‌کردن زیرساخت لازم برای ورود سرمایه‌گذار است.
این باستان شناس تصریح کرد: ورود سرمایه‌گذار تنها یک جنبه ماجراست و جنبه دیگر، حمایت از او برای ادامه فعالیت است که با توجه به این مشکلات تاکنون هیچ سرمایه‌گذاری نتوانسته پروژه خود را در این بافت به مرحله بهره‌برداری برساند.
راهکار نجات‌بخش: طرح جامع مدیریتی
وی راهکار نجات بافت تاریخی دهدشت را تهیه و اجرای طرح جامع مدیریتی شهر تاریخی دهدشت دانست و اضافه کرد: تا زمانی که این طرح تهیه و اجرا نشود، نمی‌توان شهر را احیا کرد و ساکنان را نیز به ماندن در آن ترغیب کرد بنابراین گام نخست، تهیه و اجرای طرح جامع مدیریت و حفاظت از بافت تاریخی است.
چرخه باطلی که چند دهه ادامه دارد
مسعودی‌نیا با تاکید بر اینکه بدون این طرح یک چرخه باطل تداوم پیدا می کند چرا که چند دهه است شیوه مدیریت جزیره‌ای در این بافت ادامه دارد و پاسخگو نبوده است.
سرپرست نخستین کاوش‌های باستان‌شناسی بلادشاپور تأکید کرد: باید رویکرد را تغییر دهیم و نمونه‌های موفق جهانی را الگو قرار دهیم تا بتوانیم برای این شهر تاریخی طرح جامع مدیریتی ایجاد کنیم.
به گزارش ایرنا، بافت تاریخی دهدشت (بلادشاپور) با قدمتی بالغ بر هفت هزار سال، یکی از بزرگ‌ترین و شاخص‌ترین بافت‌های تاریخی جنوب‌غرب ایران به شمار می‌رود. وسعت این بافت پیش‌تر ۴۴ هکتار اعلام می‌شد، اما اکنون به دلیل ساخت‌وسازها و تعرضات، به حدود ۳۷ هکتار کاهش یافته است.
این بافت تاریخی که پیش از این مربوط به دوره صفوی پیش‌بینی شده بود در تاریخ ۲۷ مرداد ۱۳۶۴ با شمارهٔ ثبت ۱۶۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.